Oszustów przybywa: 78,9 tys. zgłoszeń w październiku. CERT Polska pokazuje, na co łapią Polaków przed Black Friday

W październiku do CERT Polska trafiło 78,9 tys. zgłoszeń, o 37% więcej niż we wrześniu. Najnowszy raport miesięczny zespołu pokazuje, na co oszuści łapią Polaków najczęściej, a to dobra ściąga przed Black Friday i świątecznymi zakupami.

Liczby z października

CERT Polska (działający w NASK) opublikował 13 listopada podsumowanie października 2026. Najważniejsze dane:

• 78,9 tys. zgłoszeń w miesiącu: o 37% więcej niż we wrześniu i o 46% więcej niż rok wcześniej.
• 21,5 tys. zarejestrowanych incydentów, czyli o 12% więcej niż we wrześniu (jeden incydent często łączy kilka zgłoszeń).
• 19,4 tys. nowych szkodliwych domen na Liście Ostrzeżeń (+9% m/m). Od początku roku to już 213,1 tys. adresów, które operatorzy blokują użytkownikom.
• 22,4 tys. zgłoszonych podejrzanych SMS-ów (+17% m/m). Na podstawie wzorców przygotowanych przez CERT operatorzy zablokowali w październiku około 31,7 tys. fałszywych wiadomości.

Zespół zaznacza, że od kwietnia, po nowelizacji ustawy o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa, liczy zgłoszenia w nowych kategoriach, więc porównania z wcześniejszymi miesiącami nie są w pełni miarodajne. Trend jest jednak jasny: oszustów nie ubywa.

Najczęstsze oszustwa: inwestycje „od Orlenu” i fałszywe Allegro

Na czele listy kampanii nadal są fałszywe platformy inwestycyjne. Przestępcy podszywają się pod znane marki (w raporcie wymieniono m.in. Orlen, Lotos, PGNiG, PGE i Teslę) i reklamują „programy dla akcjonariuszy” w mediach społecznościowych. Po zostawieniu numeru telefonu dzwoni „konsultant”, który namawia do wpłat. Na początek potrafi nawet wypłacić drobną kwotę, pochodzącą zresztą od innych ofiar, żeby zdobyć zaufanie. Większych pieniędzy zwykle już nie da się odzyskać.

Podobnie działają podrobione strony wyglądające jak Onet.pl i Gazeta.pl: zmyślone artykuły z wizerunkiem znanych osób zachwalają „sprawdzony” sposób na zarobek.

Drugą dużą grupą są fałszywe panele logowania i płatności: strony udające Allegro i OLX, sklepy z rzekomo okazyjnymi cenami (także pod szyldem ALDI) oraz maile od „PKO BP”. Te ostatnie straszą ograniczeniem przelewów, dopóki klient nie „potwierdzi tożsamości” na stronie łudząco podobnej do iPKO.

Firmy i admini: trzy luki z października

Raport przypomina też podatności, które były aktywnie wykorzystywane: w bramce pocztowej FortiMail (zalecane wersje 8.0.2, 7.6.7, 7.4.9 lub nowsze), w VPN Ivanti Connect Secure oraz w PHP (luki nazwane php2shell, poprawione w 8.5.12, 8.4.27, 8.3.36 i 8.2.35). Jeśli w firmie działa któreś z tych rozwiązań, a aktualizacja wciąż czeka w kolejce, warto to nadrobić od razu.

Co z tego wynika dla Ciebie przed Black Friday

• Nie loguj się z linku w SMS-ie ani mailu. Allegro, OLX czy bank otwieraj z aplikacji albo z adresu wpisanego samodzielnie.
• Bardzo niska cena w nieznanym sklepie to sygnał ostrzegawczy. Sprawdź opinie spoza samej strony, dane firmy i datę rejestracji domeny.
• Żadna spółka skarbu państwa nie sprzedaje „inwestycji” przez reklamy na Facebooku ani przez telefon od konsultanta.
• Podejrzany SMS przekaż bezpłatnie na numer 8080, a stronę lub mail zgłoś na incydent.cert.pl. Każde zgłoszenie pomaga szybciej dopisać adres do Listy Ostrzeżeń.
• Masz stronę albo mały sklep? Załóż darmowe konto w moje.cert.pl. CERT przeskanuje Twoją domenę i powiadomi Cię o lukach. W październiku wysłał 13,3 tys. takich powiadomień.

Źródło: moje.cert.pl – Raport miesięczny za październik 2026, CERT Polska – Podsumowanie miesiąca nr 10/2026 (PDF)

Artykuł zredagowany przy pomocy AI.